Taal-rijm

• O, vreemdeling, die onze taal bestudeert,
• Lees verder, ik wed dat mijn rijm je wat leert.
• 'k Hoop niet, dat de studie je tegen zal vallen.
• Zo zegt men bal—ballen, maar, ach! niet: dal—dallen.
• En 't enkelvoud, vreemdling, van koeien is: koe.
• Maar de boef draagt wel boeien, de drenkling geen boe.
• En Vondel, je weet het, schreef prachtige reien,
• Maar niemand bestelt in een lunchroom ooit eien.
• En kinden is niets, noch ook winderen—wel lammeren,
• Wel: wortelen, geen eiekelen, noch borstelen of kammeren.
• Zo kom je van zelf op de lastige paderen:
• Rad—raden? Stad—staden? Is vad stam van vaderen?
• Ook heb je wel potten, maar nergens zijn slotten.
• En niemand zegt roten, marmoten of lotten.
• De boer houdt geen haanders, maar zeker wel hoenderen,
• En draagt op het land meestal klompen—nooit schoenderen.
• Het meervoud van krent is eenvoudig krenten.
• Maar: vent in het meervoud, is kerels—niet venten.
• Leer ook de geslachten, mijn leerling, vroegtijdig:
• de vrouwen zijn vrouwelijk, maar wijf is onzijdig.
• Zeg: naaister, maar schilderster moet je niet zegge,
• ook niet koninges of dievin of vriendegge.
• Je zult al wel weten—ik hoop, dat je 't wist,
• dat je heden zult eten, maar gisteren niet ist.
• Toen gisteren de torenklok twaalf had geslagen,
• zeg, ben je toen rustig naar huis toe gegagen?
• Och, als je 't maar weet, is 't gemak'lijk genoeg,
• joeg nooit bij 't behang naar een muisje dat knoeg.
• En als je in vervelend gezelschap haast sliep,
• heeft niemand gemerkt, dat je heimelijk giep.
• Ik denk ook niet, dat je vaak hebt gezocht
• naar een post in je boek, die verkeerd was gebocht.
• Bedenk, vriend, als j' in verontwaardiging raakt
• dat niet wan wordt getrouwd hij, die nacht heeft gebraakt.
• Ik vraag j' of je hier wel eens ooit aan gedacht hebt
• en of je 'r je aandacht genoeg aan geschacht hebt?
• Leer ook de getallen, o vreemd'ling, aandachtig:
• zeg: vijftig en zestig—niet drietig en achtig.
• Ook d' uitspraak is soms nog een moeilijk ding
• immers: beving je ooit van de angst een beving?
• En hoorde j' ooit iemand in 't Hollands bevelen,
• een vocht naar een lager staand vat te hevelen?
• Al schrijf je ook Gorinchem, spreek het uit: Gorkum
• maar schrijf in vergissing niet Borinchem voor Borkum.
• Misschien ben je 't Hollands in zover al meester,
• dat je heester niet zo maar laat rijmen op zeester.
• En rijmt dit precies: “Als Marie gelei maakt,
• dan vind ik dat die naar een spiegelei smaakt”?
• Dus leer lieve lezer, de les uit mijn lied:
• het Hollands is heusch nog zoo makkelijk niet.